Rölanti dalgalanması çözümü

Rölanti dalgalanması çözümü yazıma rölanti nedir sorusu ile başlayalım. Motor yük altına değilken, yani siz hiç gaza basmıyorken motorun stop etmemek için çevirdiği devir rölanti devridir. Farklı motorlara göre değişiklik gösterse bile otomobil motorlarında normal çalışma ısısında genel olarak 600-800 devirler arasıdır. Rölantinin sabit olamaması tamiri en çok aranan arızaların başında gelir. Gerçekten çok değişik nedenlerden olabilen bu sorun, yakıt hattı, gaz potansiyometresi, maf sensörü, motorun emme manifoldunun dışarıdan hava alması, bobin ve buji arızaları gibi teşhisi için araştırılması gereken bir arızadır.

Rölanti dalgalanıyorsa ne yapmalı?

İşe önce veri toplamakla başlayın. Sadece bu arızada değil, her arızada veri toplayın. Motor sıcakken mi soğukken mi rölanti dalgalanıyor, yakıtta bariz bir artış var mı, aracın çekişi normal mi, motordan yabancı bir ses geliyor mu, seyir halinde silkeleme var mı? daha aklınıza gelebilecek türlü anormallikleri gözlemeye çalışın. Bu sırada yeni araçlarda mümkünse bilgisayar arıza tespit cihazına bağlayıp arıza verip vermediğine ve sensör değerlerine bakın.

rölanti dalgalanması çözümü
rölanti dalgalanması – Emme manifoldu gözüküyor

üst resimde gördüğünüz bir Ferrari motorunun emme manifoldu. Rölanti dalgalanmalarında, özellikle yakıtta artış var ise olağan şüpheli emme manifoldudur.

Rölanti dalgalanması çözümü

Önce hava kaçakları

İşe ilk önce motorun dışarıdan hava alıp almadığını tespit ederek başlayın. Manifoldda çatlak varsa ya da contası yırtıldı veya delindiyse bu durum maf sensörünün motor ecu’suna gönderdiği değer ile gerçekte motora giren hava değerinin tutmamasına neden olur. Motorun sağlıklı çalışmak için lambda değerine ihtiyacı var. Bu değer 14,7:1 yani 14,7 kg havaya 1 kg yakıt karıştırılması. Dolayısı ile emme manifoldunda çatlak ya da contasında yırtık var ise, bu değer yakalanamayacak, lambda sensörü (oksijen sensörü)motorda ölçülenden fazla hava olduğundan dolayı ecu’ya devamlı fakir karışım voltajı gönderip püskürtülen yakıtı arttırmasını isteyecektir.

Yapmanız gerek şey artık basit, hava filtre kutusunun motor çıkışına konumlanmış bulunan maf sensöründen havanın motora girdiği yere kadar olan kısımda haricen hava alan yer var mı ona bakacaksınız. Eğer manifold kırıldı ya da çatladıysa genelde ses yapar ve bunu kolaylıkla farkedebilirsiniz fakat conta deforma olduysa? Bu hattın üstünde hava filtresinden sonra gaz potansiyometresi (gaz kelebeği) olur. 2 yerde conta var, gaz gelebeği ile manifoldun birbirine bağlandığı yerde ve manifold ile motor bloğu arasında. En basit teknik, sinek ilacı, parfüm gibi yanıcı spreyleri motor çalışırken bu contaların sırasıyla etrafına sıkmaktır. Bu işlemi yaparken oluşabilecek parlamalara karşı güvenlik alın. Eğer motor devri yükselirse arızayı buldunuz demektir. İlgili contayı değiştirip arızayı giderebilirsiniz.

Maf sensörü kontrolü

Eğer sorun burada değilse, MAF sensörünü kontrol edin. Bu parçayı söküp elinizi değdirmeden balata spreyi ile temizleyebilirsiniz. Kirlendiği zaman hava kütlesini ölçemeyeceğinden yakıtın artmasına sebep olabilir, bu parçanın doğru çalıştığından emin olun. Eğer bilgisayara bağlayabilirseniz motor çalışırken AFR değerini kontrol edin 14,7:1 civarında olmalıdır.

ayrıca maf sensörü arıza çözümü için tıklayın.

Gaz Potansiyometre kontrolü

Gaz potansiyometresini ya da diğer adıyla gaz kelebeğini kontrol edin. Özellikle kirlendiği zaman kelebek etrafında oluşan pislikler havanın motora yetersiz gitmesine neden olabiliyor. Bunun için hava filtre kutusu ve hortumunu sökün, potansiyometrede bulunan elektrik soketini çıkartıp, su ve yakıt buharı hırtumunu da sökün. Çoğunu 4 ya da 6 civata tutrar. Uygun anahtarla bu cıvataları çıkartıp gaz potansiyometresini yerinden alın. Bu işlemi yapmadan evvel contasından edinmenizi ya da en azından sıvı conta bulundurmanızı tavsiye ederim. Daha sonra balata spreyi, tiner ya da mazot ile gaz kelebeğini temizleyip işlem sırasını tersine göre yaparak tamiratı sonlandırın.

Rölanti dalgalanması çözümü

Bobin ve bujiler bozuk olabilir

Bobin ve bujileri kontrol edin. Genelde bu parçalar arızalı olursa araçta başka belirtiler de olur. Egzozdan yanmamış yakıt kokusu, seyir halinde silkelemeler, çekişte düşüş, ilk çalışmalarda aşırı silkeleme ve zorlanma gibi. Bujilerinizi periyodik bakım aralıklarında değiştirin, araçtan söküp şase ucunu motora değdirip kendiniz gözleyebilirsiniz fakat bu güvenilir bir sonuç vermeyecektir. Bujinin çaktığını göreseniz bile olması gereken değerde çakıp çakmadığını bilemezsiniz. Bu konuda oto elektrikçilerden ya da buji test cihazı olan yerlerden yardım alabilirsiniz. Aynı şekilde ateşleme bobini de test edilmedi. Basit bir yöntem ise bobinleri sırayla çekip takarak arızalı buji ya da bobini bulabilirsiniz. Arızalı olanı çektiğinizde motorun çalışmasında değişiklik olmayacaktır.

Yakıt hattı kontrolü

Yakıt hattında bakılması gereken yer, yakıt basıncı ve enjektörlerin ya da karbüratörün sağlam olup olmadığı.Yakıt basıncını ölçmek için manometreye ihtiyacınız var. Yakıt hattına manometre bağlayarak değeri öğrenebilirsiniz. Enjektör arızası için ise yardım almanızda fayda var. Enjektör işemesini yani yakıt kaçırmasını kendiniz de test edebilirsiniz fakat bunun için oldukça uğraş gerektiren bir düzeneğe ihtiyacınız var. 12 volt aküye enjektörü bağlayarak WD40 ya da balata spreyini enjektöre basınç kaçırmadan verirseniz elektriği kestiğinizde enjektörden sprey çıkışı duracak elektrik verdiğinizde de düzgün bir şekilde ve dengeli biçimde sprey püskürtecektir. Karbüratör ise ayarlaması ustalık isteyen bir parçadır, en klasik arızası tıkanma ya da diyafram arızası. Bunu teşhis edebilmek için karbüratörü sökmeli ve tiner ile doldurup tineri düzgünce akıtıp akıtmadığına bakmalısınız. Karbüratör diyaframı da kontrol etmeniz bir diğer parça, bu parçada yırtılma ve deformasyon olursa karbüratör yeterli kapışı yapamayacaktır. Şimdiden kolay gelsin.

Unutmayın, sağlıklı bir rölanti devri için motorun yakıt, ateşleme ve hava hattının da sağlıklı olması gerekir.

Rölanti dalgalanması çözümü

Alttaki videoda basitçe enjektörlerin aynı miktar yakıt püskürtüp püskürtmediğini test ediyor. Bu testi dizel otomobillerde enjektörlerin dönüş hortumlarını çekerek, benzinli otomobillerde videodaki gibi test edebilirsiniz.

İlgili olabilir; gaz kelebeği adaptasyonu nasıl yapılır

Rölanti dalgalanması çözümü” için 7 yorum

  • Mart 11, 2019 tarihinde, saat 8:58 am
    Permalink

    Usta benim araçta soğuk motorda değil de soğuk havada dalgalanma yapıyor ve havanın soğukluk şiddetine göre ibrede dalgalanma hareketi artıyor ya da azalıyor subaplardakş kaçakta yanlıl bilmiyorsam metalik bir ses çıkar o ses yok. Mantık yürütünce mekanik bir sorun olsa en fazla 30-40 sn sonra stop edip tekrar çalıştırınca sorın ortadan kaybolmaz gibi geliyor. Neyse bugün bir arkadaşla volt mtre cihazıyla iat sensörü ve elektrik beslemesini ölçmeyi deneyeceğim sonucu yazarım. Kusura bakmayın bunları yazmamın sebebi insanlara bir fikir oluşturması maksatlı. Teşekkürler

    Yanıtla
  • Mart 6, 2019 tarihinde, saat 11:14 pm
    Permalink

    Ustam rölanti sorunu havalar soğuduğundan beri var zaten ve çok soğuk havalarda eğer bahsettiğim gibi stop edip tekrar çalıştırmazsam yol boyunca özellikle dur kalklarda devirlenmelerde biraz rahatsızlık hissediliyor.
    1. Soğuk havada rölanti sorunun olması sıcak havada olmamasının bu sensörün düzgün ölçüm yapmamasıyla alakalı olma ihtimali var mı?
    2. iat nin fişini çekme mevzuuna gelince doğru anlamış mıyım ; fişini çektiğimde yine soğuk havada rölanti dalgalanması olursa sıcak havada rölanti dalgalanması olmazsa yani sorun önceki gibi devam ederse sorun bu sensörün kirli ya da bozuk olduğunu mu gösterir. Bunu sormamın sebebi 3 kere bilgisayara bağladık bu parça hata vermiyor.
    3. Sorun bu sensörde değilse pompa basıncı stabil enjektör dönüşleri iyi sistemde hava yok başka hangi sorun ya da sensör buna sebep olabilir diğer yazımda belirttiğim gibi enjektörler soğuk sıcak farkında tek başına böyle bir şeye sebep olur mu
    Teşekürler

    Yanıtla
    • Mart 6, 2019 tarihinde, saat 11:29 pm
      Permalink

      Bir parçayı iptal edince motorun çalışma durumunda bir değişiklik olması gerekir. Ariza yakmayabilir. Bu parçanın doğru çalıştığı anlamına gelmez. Bence fişini çekin, 1-2 gün kullanın sonra parçayı söküp balata spreyi ile temizleyip geri takın. Olmazsa başka yerlere bakmak gerekir. Sanıyorum pek çok kontrolü yapmıştınız bu sorun için.

      Yanıtla
  • Mart 6, 2019 tarihinde, saat 9:11 pm
    Permalink

    Ustam hatırlarsanız benim 2008 1,5 dci symbolün rölanti dalgalanması ve dalgalanmayla beraber ortaya çıkan tuhaf ses sorunum vardı. Sizinle fikir alış verişinde bulunmuştuk hatta 3-4 ustaya götürmüştüm hata kodu vermediği için çözüm bulamadık. Yakıt hortumlarında çekvalf olduğu için gidiş dönüş hattını değiştirdik yine olmadı zaten yakıt hattında hava yok şuan. Yalnız hergün gözlemlediğim için dikkatimi çeken soğuk havalarda ve soğuğun şiddetine göre artan dalgalanma oluyor fakat hava o gün biraz bahardan kalma ise ses de dalgalanma da olmuyor. Hava soğuksa ilk çalıştırmada motor 1000 bin devirle çalışıyor 5-6 sny sonra sesle beraber dalgalanma başlıyor aracı 1 dk kadar çalıştırıp stop ettikten sonra tekrar çalıştırınca ses de dalgalanma da bitiyor ve devir 800 devire düşüyor ve stabil bir şekilde çalışıyor. Soğuk havada tekrarlayan sıcak havada olmayan problemden dolayı araştırdığım kadar karşıma IAT sensörü çıktı benim aracımda fabrika çıkışlı egr yokmuş aynı zamanda maf sensörü de yok onun yerine IAT sensörü var bu sensör Ecu’nun havanın sıcaklığına göre yakıt ve hava karışımını ayarlamasına yardımcı oluyormuş. Kirlenip Tam ölçüm yapamayınca motorun çalışma düzeni bozulabilirmiş bozuksa arıza kodu olurmuş fakat bilgisayarda hata kodu yok. Sorunların sebebi bu sensör olabilir mi. Ya da soğuk havalarda dalgalanmaya aebep olabilecek başka bir sensör ya da durum var mıdır? Enjektörler sensörlerden bağımsız olarak soğuk havalarda böyle bir sorun ortaya çıkmasına sebep olur mu
    Teşekkürler

    Yanıtla
    • Mart 6, 2019 tarihinde, saat 9:59 pm
      Permalink

      Edindiğiniz bilgiler doğru, iat sensoru (intake airflow temperature) hava ısısını ölçer ve hava yakıt karışımını buna göre düzenler. Yalnız teoride şöyle bir sorun var. Bu sensor sadece alt devirlerde değil devamlı çalışır. Lakin hava yakıt karışımındaki düzensizlikler de yüksek devirde daha çok tolere edilir. Rölanti dışında da sıkıntı var ise (en azından alt devirlerde) parçadan şüphelenebilirsiniz.

      Bence parçanın fişini çekip bir iki gün öyle kullanın ve fark edecek mi gözlemleyin. Eğer bir fark olmazsa o parçanın bozuk olma ihtimali yüksektir.

      Yanıtla
      • Mart 10, 2019 tarihinde, saat 3:29 pm
        Permalink

        Ustam İat sensörüyle alakalı olarak bozulduğu zaman hata kodu verdiği kirlenme ya da eskimeye bağlı düzenli okuma yapmazsa hata kodu vermediği yazıyor bazı yerlerde. Anladığım kadarıyla bu sensör mevsimsel soğuk sıcak hava durumuna göre enjektörlerin püskürtme ve zamanlaması için önemli bir parça. Benim aracımda da hava sıcak olduğunda rölantide sıkıntı oluşmuyor. Bu sensör harici soğuk havada rölanti dalgalanmasına sevep olabilecek bir sensör veya başka bir problem olabilir mi? Çünkü havalar sıcaksa sorun yok
        Teşekkürler

        Yanıtla
        • Mart 10, 2019 tarihinde, saat 7:52 pm
          Permalink

          Sadece iat değil tüm sensörler tolerans aralığında çalışırsa hata vermez fakat arızaya sebep olabilir. Dizel araçlar rölantiyi tamamen yazılımla ayarlar. Gereken veriyi de vuruntu sensoru, iat, gaz pedalı pozisyon sensoru, hararet sensoru gibi pek çok sensörden edindiği bilgiden alır.

          Bunlarda sorun yoksa mekanik bir sorun aramalısınız. Örneğin supapların bir tanesi soğukken kaçırıyordur bu dalgalanma yaratır ya da emme manifoldu soğukta kaçırıyordur bu bir neden olabilir. Bunun gibi pek çok sorun dalgalanmaya neden olur. Siz tüm sensörleri temizleyin ve doğru çalıştıklarından emin olun. Bunlar değilse muhakkak mekanik bir sorun vardır.

          Yanıtla

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.