Rot balans ayarı nedir, nasıl yapılır?

Rot balans ayarı nedir yazımda bugün sizlere bu ayarların ne olduğunu kendinizin yapıp yapamayacağını anlatacağım. Hemen deyivereyim evet rot ayarını kendiniz yaparsınız da balans ayarını yapamazsınız. Aslında onu da yaparsınız da çok zor olur, hassas olmaz. Ne demişler “azimli sıçan (hayvan olan bu) taşı deler” neyse girelim bakalım yazıya neler çıkacak?

Arabamın Direksiyonu Hafif Sağa / Sola Yatık

Otomobilinin direksiyonunu düz tutuyorsunuz fakat düz gitmiyor değil mi? Hafif sağa çevirince ya da sola çevirince düz gidiyor. Yapacak bir şey yok, maalesef şaseyi yamultmuşsun. Ailen 5 kişilik araca 6 kişi binince bel vermiş. Şaka yahu şaka, olur mu öyle şey! Doğru geldin, hele soluklan, anlatıyorum. Rot balans ayarı nedir diye merak saldığına göre teşhisin doğru.

tie rot ayar
rot ayarı için rot mili döndürülmesi

Rot Ayarı Nedir?

Otomobillerde tekerlekler sağa ve sola dönebilsin diye rot kolları bulunur. Sağda ve solda olmak üzere toplam 2 adet. Bu kollar tekerlere rot başı denilen zımbırtıyla bağlanır. Rot başı yivli ve rot koluna tıpkı bir somun gibi döndürülerek takılır. İşte bu düzenekte iki tekerleğin de ileriye doğru aynı açıda bakmasına rot ayarı denir. Bu ayar çok hassastır, tekerlekerin birisi düz konumda olduğu zaman diğeri de aynı konumda olmazsa direksiyonu düz tutunca araba düz gitmek yerine bir tarafa doğru akmaya başlar. Aslında düz diyorum ama ayar sırasında tekerlekler ön taraftan hafif içe doğru açılı ayarlanır. Bu açı 1 derece civarıdır bu da aracın düz bir çizgide gitmesini teşvik eder.

Rot Ayarı Neden Bozulur?

Rot ayarı binlerce kilometrelik sürüşün zorlayıcı sebepleri, titreşimlerinden ötürü bozulduğu gibi, bazı azimli şoförler park ederken bankette sıfır yanaşma hastalığına tutulurlar ve tekeri vura vura bu yivli yapıya sahip olan rot kollarını, rot başlarının biraz daha içine geçmesini sağlarlar ya da becerirler. Tam bilemedim.

rot ayarı nasıl yapılır
makine ile yapılan rot ayarı

Yönlendirme mekaniğinin ayarı çok hassastır. 0,1 mm’lik bir kayma, tüm ayarı bozar ve siz neticede yamuk bir direksiyonla gezmek zorunda kalırsın. Şayet başına böyle bir şey geldiyse, kendinin yapacağı çok bir şey yok. Bu ayar hassas ölçüm makinesinde yapılmaktadır ve göz kararıyla bu ayarı tutturabilmek çok zordur.

El mecbur bir rot ayar servisine gideceksin. Rot ayarı ile balans ayarı farklı şeylerdir, rot ayar servisine her gidene balans ayarı yapılmaz. Kısa gözlemlerim neticesinde “usta, rot balans ayarı yaptıracağım” diyen ve hiç gereği yokken boşu boşuna balans ayarı da yaptıran insanlarla karşılaştım. Usta senden kurnaz, bunu unutma. Savanadaki en zor şartlarda bile hayatta kalmayı becerebilir. Avını gözlemler, şöyle bir tarttıktan sonra harekete geçer. Ucunda ekmek varsa, bunu da yaptırmana gerek yok demez, belki de der, sütüne kalmış. Herkesi töhmet altında bırakmayalım.

Gittin, rot ayarını yaptırdın. Fakat direksiyon yine aynı, ya da bu kez önceden sağa döndürünce düz gidiyorsa, bu sefer sola döndürünce düz gidiyor. Bir hışımla döndün ustaya, bu gene aynı dedin,. Lastik, mastik dedi, savdı seni. Canın sıkıldı, akşam eve geldin, şöyle bir bakayım dedin, başladın internette aramaya. Peşin söyleyeyim, usta haklı. Gerçekten lastiklerinin sırtı bozulmuş, telleri hasar görmüş. Çözümü var mı, tabii ki! Sağdaki lastiği, soldaki lastikle değiştirin ve bingo! Direksiyon artık düz durunca, otomobil düz gidiyor. Yine de bu ufak hile, lastikleri değiştirme zamanının geldiği gerçeğini değiştirmiyor.

Rot balans ayarı nedir nasıl yapılır?

Rot Ayarı Bozuk Otomobil Kullanılır mı?

Rot ayarı bozuk bir otomobili kullanmak uzun vadede lastiklerin bozulmasına sebep olur. Rot ayarının aks başı, aks, amortisör gibi parçalarla ilgisi bulunmuyor. Rot ayarının bozuk olması diğer parçaları uzun vadede aşındırabilir hep anlattık bunları başka yazılarımızda, mafsal bunlar en nihayetinde ama yolda kalmana sebep olmaz. Bu yüzden telaşe etmeyin. Fakat sürüş konforunu ve sinirleri bozar.

Rot Ayarını Kendim Yapabilir miyim?

Rot balans ayarı nedir yazımızın önemli yerine geldik. Bu arada bu yöntemin videosu aşağıda. Kendi göbeğini kendi kesmeyi seven, gayretkeş arkadaşlar için do it yourself mottosundan hareketle rot ayarını kendin nasıl yaparsın, yazının kalanında bunu anlatacağım. Elim anahtar tutmaz diyen arkadaşlar, oto sanayi ışıklardan sonra ilk sağda.

Meraklı gençler, toplanın yamacıma. Öncelikle aracı düz bir zemine park edeceksin ve el frenini çekip direksiyonu düz konuma getireceksin. El freni sağlam değilse arka tekerlere takoz koy. Rot ayarı yapmak için otomobilin ön kısmını, iki tekeri de yerden kesilecek şekilde kaldırmak gerekiyor. Bunun için iki adet kriko ya da 1 adet timsah kriko, eğer bir adet kriko varsa bir eşek, eşek vazifesi görecek kütüğe filan ihtiyacın var. Anladın sen onu.

Otomobilin önünü kaldırdın, şimdi bir ip bul. Çamaşır ipi filan, ip olsun yeter. İpi bağlayacak iki adet teneke, kasa filan ayarla. Kasanın birini arka tamponun köşesine, diğerini ön tamponun köşesine koy. Kasayı tampona temas ettirme. İpi iki kasanın arasına gergin şekilde bağla. İp otomobile kesinlikle temas etmesin. Jant göbeğine paralel şekilde, aracın önünden arkasına doğru 1-2 santimetre uzağından geçsin. Hiza almak için otomobilin marşpiyelini kullanabilirsin. Arka tekerlerde çoğu zaman rot kolu bulunmaz. Mesela ipi arka jantın arkasına 2 santimetre, marşpiyelin sonundan başına 2 santimetre olarak ayarlayabilirsin. Arka tampondan başlayarak, ön tamponun düz kısmını referans alıp bu şekilde ipi ayarla. Bu işlemi aracın hem sağına, hem soluna yaptıktan sonra ayarlamayaya başlayabilirsin.

Rot balans ayarı nedir nasıl yapılır?

Sıra Otomobilin Altına Yamakta…

Otomobilin altına yatma vakti geldi. Rot başının hemen arkasında sabitleme görevi gören bir somun göreceksin, o somunu gevşet, yani rot başından uzaklaştır. Bu işlemi 2 tarafa da uygula. Şimdi otomobilin altından çık, bu işi beceremeyeceksin belli oldu. Şaka yahu, celallenme. Direksiyonun başına geç ve direksiyonu olması gereken düz konuma getir.

Şimdi ne kadar sapma olduğunu anlamak için, referans olacak ipten, jantın arkasını ve önünü ölç. Diyelim ki arkası 1.8 santimetre, önü 2.2 santimetre çıktı. 4 milimetrelik bir sapma söz konusu. Ölçüyü aldığına göre aracın altına tekrar gir. Jantın ön kısmının ipe olan mesafesini azaltmak için rot kolunu bir tur sola çevir ve tekrar ölçüm yap. Diyelim ki ölçü arkada 1.9 santimetre, önde 2.3 santimetre çıktı. Buradan anladık ki, bir tur bir milimetre olacak şekilde mesafeyi eşitliyor, o halde 3 tur daha çevirip, tekrar ölçüm yap. Jantın önü ve arkasındaki ölçü eşitlendiyse, işleme başlarken gevşettiğin sabitleme somununu sık ve diğer tekere de aynı işlemi yaparak ayarı sonlandır.

İşlemde önemli olan noktalar var. Önce referans olarak çektiğin ip, otomobilin önünden arkasına kadar kusursuz şekilde paralel olmalı. İkincisi jantın ön ve arka kenarından ölçüm yapmalısın. Lastikten yanağından yapacağın ölçüm yanıltıcı olacaktır.

Balans Ayarı Nedir?

Rot balans ayarı nedir yazımızın sonuna gelirken anlatıvereyim, o da şöyle oluyor; lastiğin ve jantın imalattan kaynaklanan ağırlık merkezi olabiliyor. Bu ağırlık merkezi lastik hızla dönerken haliyle titreşim yaratıyor. Bunu bir bisiklet jantının seçtiğiniz bir yerine 50-100 gram ağırlık takıp elinizle çevirip tecrübe edebilirsiniz. İşte bu titreşimi engelleyebilmek için ağırlık merkezini tespit edip karşısına yeteri kadar ağrılık takıyorsun olay budur. Basit matematik hadiseleri anlayacağınız. Bunu kendin yapman inan çok zor, hassas şekilde yapman ise neredeyse imkansız, lastik başı 5-10 liraya yapıyorlar, gidip yaptırıver. Hatta bana sorsan rot ayarını da 25-50 lira arası bir fiyata yapıyorlar, onu da yaptır. Bu tür ayarları her halükarda bir makine ile yapmak daha keskin sonuçlar verir. İlla ben yaparım dersen rot ayarı için ucuz ölçüm aletleri satılıyor kendisi yapmak isteyenlere 100 liraya onlardan al iple filan da uğraşma. Araba titriyor yazımda balans ayarını anlatmıştım, bi’ göz at istersen.

Rot balans ayarı nedir yazısının sonuna geldik. Konuyla ilgili farklı soruları, sorunları olan arkadaşlar için buralarda olacağız. Aykırı gitmeyin, uslu durun. Buraya koyduğum videoda anlattığım yöntemi görebilirsiniz.

ilgini çekerse bakıver; z rot nasıl değiştirilir, rot mili nasıl değiştirilir, rot başı nasıl değiştirilir, rotil ne işe yara nasıl değiştirilir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.